Çevresel Göstergeler
Çevresel Göstergeler
11.7 Yenilenebilir Kaynaklardan Üretilen Elektrik Oranı

Tipi: Tepki

 

Tanımlar: 

Yenilenebilir elektrik, yenilenebilir enerji kaynakları tarafından üretilen elektrik ve bir takvim yılı için hesaplanan brüt ulusal elektrik tüketimi arasındaki orandır. Genellikle yüzde olarak ifade edilir. Yenilenebilir enerji kaynaklarından üretilen elektriğin, ulusal elektrik tüketimine olan katkısını ölçer. 

1. Yenilenebilir enerji kaynakları; Fosil olmayan yenilenebilir enerji kaynakları olarak tanımlanırlar: rüzgar, güneş, jeotermal, dalga, gelgit, hidroelektrik, biyokütle, düzenli depolama gazı, atıksu arıtma tesisi gazı ve biyogazlar. 

2. Yenilenebilir enerji kaynaklarından üretilen elektrik; Hidroelektrik santrallerden (pompalama hariç), rüzgar, güneş, jeotermal ve biyokütle/atıklardan oluşan elektriği içerir. Biyokütle/atık elektriği, odun/odun atıklarından ve yenilenebilir yapıdaki diğer katı atıkların (saman ve siyah likör) yakılması, belediye katı atık yakma işlemi, biyogaz (düzenli depolama, kanalizasyon, çiftlik gazı dahil) ve sıvı biyoyakıtlardan elde edilen elektrikten oluşur.

3. Brüt ulusal elektrik tüketimi; Tüm yakıtlardan (otoüretim dahil) elde edilen brüt ulusal elektriğe ithal edilen elektrik eklenir ve bundan ihraç edilen elektrik çıkarılır.

 

Birimi:  % (Hem yenilenebilen enerji kaynaklarından üretilen elektrik hem de brut ulusal elektrik tüketimi, GWh cinsinden ölçülür. Bu durumda, yenilenebilen elektrik mutlak değer olarak ölçülür, ancak yüzde olarak ifade edilir).

 

Önem: Yenilenebilir enerji kaynaklarının genellikle çevre dostu oldukları düşünülür, yenilenebilir enerji kaynaklarının  üretilen birim enerji başına çok daha düşük net CO2 emisyon değerlerine sahiptirler.

 

Değerlendirme:

Bu gösterge bir tepki göstergesi olup, yenilenebilir kaynaklardan elde edilen elektriğin toplam brüt elektrik tüketimine (tüm yakıtlardan üretilen toplam brüt elektrik + elektrik ithalatı - elektrik ihracatı) bölünmesi ile elde edilmektedir.

2018 yılı sonu itibarı Türkiye’nin brüt elektrik tüketimi 304.166,9 GWh, yenilenebilir kaynaklardan üretilen elektrik miktarı ise 98.741,3 GWh olmuştur. Buna göre; yenilenebilir kaynaklardan üretilen elektriğin brüt elektrik tüketimine oranı %32,5 olmuştur.

Avrupa İstatistik Ofisi (EUROSTAT)’ne göre, 2017 yılı AB-28 ülkeleri ortalaması olarak brüt elektrik tüketimi içerisinde yenilenebilir kaynaklardan üretilen elektriğin oranı %32,1 olmuştur[i].

 

 

TABLO 29- 2018 YILI YENİLENEBİLİR KAYNAKLARDAN ELEKTRİK ENERJİSİ ÜRETİMİNİN DAĞILIMI

Kaynak

Üretim (GWh)

Pay (%)

Hidrolik

59.938,4

60,70

Rüzgar

19.949,2

20,20

Jeotermal

7.431,0

7,53

Biyokütle*

3.662,9

3,67

Güneş

7.799,8

7,90

Toplam

98.741,3

100

*Endüstriyel atık dahil.

 

GRAFİK 109- BRÜT ELEKTRİK TÜKETİMİ İÇERİSİNDE YENİLENEBİLİR KAYNAKLARDAN ÜRETİLEN ELEKTRİĞİN ORANI (%)

Kaynak: Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü


[i] EUROSTAT Renewable energy statistics, https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Renewable_energy_statistics#of_electricity_generated_come_from_renewable_sources

 

Veri dosyası için tıklayınız.