Çevresel Göstergeler
Çevresel Göstergeler
Çevresel Göstergeler
Su Ürünleri Üretimi

Tipi: Baskı

Tanımı: Su ürünleri istatistikleri deniz ürünleri ile içsu (tatlısu) ve yetiştiricilik bilgilerinden oluşmaktadır.

Birimi: ton

Önem: Bu gösterge, su ürünleri yetiştiriciliği üretimini ve besi deşarjlarını izler ve sonuç olarak deniz ortamında su ürünleri yetiştiriciliğinin çevre üzerindeki baskılarının bir ölçümünü sunar.  Basit ve her an kullanıma hazır olan bir göstergedir, fakat tek başına kullanıldığında, anlamı ve ilgisi sınırlıdır; çünkü üretim uygulamaları ve yerel koşullar oldukça değişkendir. Daha belirgin bir baskı göstergesi oluşturmak için, üretim uygulamalarıyla ilgili diğer göstergelerle (toplam besi maddesi üretimi ya da toplam kimyasal deşarj) entegre olması gerekir.

Değerlendirme:

Türkiye’de toplam 24 milyon ha deniz alanı ve 1,5 milyon ha iç su alanı vardır. TÜİK verilerine göre; su ürünleri üretimi 2017 yılında bir önceki yıla göre %7,2 aratarak 630.820 ton olarak gerçekleşmiştir. Üretimin %42,8’ini deniz balıkları, %8,3’ünü diğer deniz ürünleri, %5,1’ini iç su ürünleri avcılığı ve %43,8’ünü yetiştiricilik ürünleri oluşturmuştur.

2017 yılında bir önceki yıla göre, deniz ve iç sulardaki su ürünleri avcılığı %5,7 artarken, yetiştiricilik üretimi %9,1 artmıştır. Avcılıkla yapılan üretim 354.318 ton olurken, yetiştiricilik üretimi ise 276.502 ton olarak gerçekleşmiştir. Yetiştiricilik üretiminin %37,6’i iç sularda, %62,4’u ise denizlerde gerçekleşmiştir.

Deniz ürünleri avcılığı ile yapılan üretimde ilk sırayı %49’lik oran ile Doğu Karadeniz Bölgesi almıştır. Bu bölgeyi %24,2 ile Batı Karadeniz, %14,8 ile Ege, %7,7 ile Marmara ve %4,3 ile Akdeniz Bölgeleri izlemiştir [1].

Su ürünleri kaynaklarının korunması ve sürdürülebilir işletilmesinin sağlanması amacıyla, su ürünleri avcılığına ilişkin; yer, zaman, boy, tür, mesafe, derinlik ve avlanma araç ve gereçleri ile ilgili düzenlemeler yapılmaktadır[2]. Bunun yanı sıra balık stoklarının izlenmesi ve nesli tehlikede olan türlerin korunması, balıklandırma yoluyla stokların takviye edilmesi, kirlilik yönünden su kaynaklarının izlenmesi ve önleyici tedbirlerin alınması amacıyla yürütülen çalışmaların etkinliğinin artırılması gerekmektedir.

 

GRAFİK 1- YILLAR İTİBARİYLE SU ÜRÜNLERİ ÜRETİMİ VERİLERİ

Kaynak: TÜİK, Tarım ve Orman Bakanlığı

Grafiğe ait veri dosyası için tıklayınız.

Balık türlerine göre avcılık-yetiştiriçilik  ve balıkçı gemileri ile ilgili diğer bilgiler için tıklayınız.

 

 

KAYNAKLAR

[1] Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığı, “Su Ürünleri, 2017” Haber Bülteni, 12/06/2018, Sayı: 27669, http://tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=27669

[2] Tarım ve Orman Bakanlığı, Balıkçılık ve Su Ürünleri Genel Müdürlüğü