Çevresel Göstergeler
Çevresel Göstergeler
Çevresel Göstergeler
Amaç Dışı Kullanılan Tarım Alanları

Tipi: Baskı

Tanımı:  Kentleşme, tarım, sanayi vb. faaliyetler için arazilerin özelliklerine uygun olmayan bir şekilde kullanılması sonucunda kaybedilen alanı ifade eder.

Birimi: hektar

Önem: Dünya nüfusundaki hızlı artışa parallel olarak kentleşmenin artması, tarımsal ve endüstriyel faaliyetlere daha fazla ihtiyaç duyulması neticesinde arazilerin amaç dışı kullanımı söz konusudur. Arazilerin yeteneklerine uygun bir şekilde kullanılmaması, orman arazisi nitelikli arazilerin tarım arazileri haline dönüştürülmesi, kentleşme vb. nedenlerle topraklarımız özelliklerine uygun olmayan bir şekilde kullanılmakta ve kaybedilmektedir.

Değerlendirme:

Türkiye’de, 1989-2017 döneminde, toplam 2.583.004 ha tarım arazisinin tarım dışı kullanımına izin verilmiştir.

2005-2017 döneminde tarım dışı kullanımına izin verilen 700.975 hektar arazinin sınıf dağılımına bakıldığında; %61,7’si kuru marjinal tarım arazisi, %23,8’i mutlak tarım arazisidir [1].

2017 yılında toplam 7.401 adet tarım dışı amaçla kullanım izni başvurusu olmuş, 38.678 ha alanın tarım dışı amaçla kullanım izni verilmiştir.

5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu; sulu ve verimli tarım arazilerinin korunmasına, zorunluluk olmadıkça marjinal tarım arazileri dışındaki tarım arazilerinin yapılaşmaya açılmamasına yönelik hükümler içermektedir.

 

GRAFİK 1- 5403 SAYILI TOPRAK KORUMA VE ARAZİ KULLANIMI KANUNU KAPSAMINDA

TARIM ARAZİLERİNİN AMAÇ DIŞI KULLANIMI (2001-2017)

 

 

 

GRAFİK 2- 2006-2017 TARİHLERİ ARASINDA AMAÇ DIŞI KULLANIM İZNİ VERİLEN ARAZİLERİN SINIFLARINA GÖRE DAĞILIMI

Kaynak: Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarım Reformu Genel Müdürlüğü

 

 

KAYNAKLAR

[1] Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarım Reformu Genel Müdürlüğü